rukasz.com | Znak Jonasza – NetTheatre

Znak Jonasza – NetTheatre

Fragmenty Księgi Jonasza w adaptacji Pawła Passiniego, zestawione z tekstem średniowiecznego oficjum dramatycznego Visitatio sepulchri (Nawiedzenie Grobu), tworzą spektakl, w którym obrazy przywołuje narracja i dźwięk. Premiera odbędzie się 4 marca  w Studio Koncertowym im. W. Lutosławskiego Polskiego Radia w Warszawie i będzie retransmitowana na antenie Programu 2 Polskiego Radia w okresie Świąt Wielkanocnych.


Spektakl zostanie zaprezentowany także podczas XXIV Alternatywnych Spotkań Teatralnych „Klamra” w Toruniu, których gościem specjalnym będzie Paweł Passini. 

Cud przebywania Jonasza we wnętrznościach ryby (dosłownie „wielkiego stworzenia morskiego”) przez trzy dni i trzy noce Chrystus uznał za zapowiedź swego zmartwychwstania. W świadomości wiernych Kościoła Katolickiego w Polsce związek między tymi dwoma tropami obecny jest także m.in. dzięki popularnej pieśni wielkanocnej Zwycięzca śmierci.
Visitatio sepulchri (Nawiedzenie Grobu) to najstarszy z zachowanych na ziemiach polskich przykład dramatu liturgicznego, tzw. oficjum dramatyczne. Odgrywano je prawdopodobnie już w połowie XIII wieku w katedrze wawelskiej, nieco później również w diecezjach płockiej i wrocławskiej. Tekst oparty jest głównie na Ewangelii św. Marka i obejmuje kilka scen ukazujących wydarzenia przypominane w liturgii rezurekcyjnej: wędrówkę niewiast z wonnościami do Grobu Pańskiego, ich rozmowę z aniołem, bieg apostołów Piotra i Jana oraz demonstrację pustych całunów. Łaciński tekst dramatu wygłaszany był przez „aktorów” – księży lub uczniów szkół przykościelnychVisitatio sepulchri jest traktowane jako punkt startowy nowożytnego teatru europejskiego. Jego struktura nawiązuje do konstrukcji greckiej tragedii. Trzech kleryków, przebranych w kobiece stroje zmierza do pustego Grobu. Zanim odkryta przed nimi zostanie tajemnica Zmartwychwstania, muszą – jak wierni w czasie Wielkiego Postu – przejść drogę, czyli medytację śmierci. Tę część ich spektaklu chciałbym inkrustować pieśniami pogrzebowymi. Pieśń pogrzebowa była opisem drogi, drogowskazem dla duszy. Z tych drogowskazów, a także z wariantów motywów maryjnych (m.in. Stabat Mater) chciałbym uzyskać tkankę tego, co dzieje się przed dojściem do grobu, co jest drogą do zrozumienia tajemnicy przez wiernych.
Zestawiony z tekstem Vistatio sepulchri tekst Księgi Jonasza pozwala stworzyć przejmujący obraz. Gdy do grobu zbliżają się Maria Magdalena, Maria Jakubowa i Salome, kiedy spotykają strażnika i pada słynna pierwsza kwestia w nowożytnej historii teatru: „Quem quaeritis?” (Kogo szukacie?) w ich głowach oprócz słów Jezusa pobrzmiewać może właśnie jonaszowa modlitwa.
Paweł Passini

Znak Jonasza
reżyseria: Paweł Passini; scenariusz: Artur Pałyga; muzyka: Jacek Hałas; kostiumy i scenografia: El Bruzda; reżyseria światła: Damian Bakalarz; obsada: Justyna Antoniak, Mariusz Bonaszewski, Klaudia Cygoń, Paweł Janyst, Natalia Maczyta, Beata Passini, Elżbieta Rojek oraz Chór Centrum Myśli Jana Pawła II
Spektakl powstał w koprodukcji neTTheatre / Centrum Kultury w Lublinie z Centrum Myśli Jana Pawła II